Mệnh đề quan hệ là một trong những điểm ngữ pháp quay lại đều đặn ở Part 5, và cũng xuất hiện ngầm trong Part 6 và Part 7. Phần Part 5 gồm 30 câu, nên mỗi câu bạn làm chắc tay trong vài giây đều giúp để dành thời gian cho Part 7. Bài này gom cách xử lý mệnh đề quan hệ TOEIC Part 5 thành hai câu hỏi bạn tự hỏi khi nhìn chỗ trống, rồi đi qua những bẫy đề hay dùng.
Bước 1: Nhìn danh từ đứng ngay trước chỗ trống
Từ quan hệ thay cho danh từ đứng ngay trước nó (gọi là danh từ đứng trước, hay antecedent). Chỉ cần xác định danh từ đó là người hay vật:
- Người: who hoặc that (làm chủ ngữ), whom (làm tân ngữ).
- Vật, sự việc: which hoặc that.
- Sở hữu (của người hoặc vật): whose.
- Nơi chốn: where. Thời gian: when.
Nếu bốn đáp án gồm who, which, whose, whom, bước này thường đã loại được một nửa. Ví dụ danh từ trước chỗ trống là the manager thì which gần như chắc chắn sai.
Bước 2: Chỗ trống đóng vai trò gì trong mệnh đề
Sau khi biết người hay vật, hãy nhìn thứ đứng ngay sau chỗ trống:
- Sau chỗ trống là động từ: từ quan hệ đang làm chủ ngữ. Chọn who, which hoặc that.
- Sau chỗ trống là một chủ ngữ mới (danh từ hoặc đại từ) rồi mới đến động từ: từ quan hệ đang làm tân ngữ. Với người dùng whom (hoặc who trong văn nói), với vật dùng which hoặc that, và có thể bỏ hẳn.
- Sau chỗ trống là một danh từ không có mạo từ rồi mới đến động từ: đó là dấu hiệu của whose.
The manager ___ approved the budget will present it on Friday. (A) who (B) whose (C) which (D) whom
Dịch: Người quản lý đã phê duyệt ngân sách sẽ trình bày nó vào thứ Sáu.
Danh từ trước là người, sau chỗ trống là động từ approved, nên đáp án là (A) who. Whose cần một danh từ theo sau, whom cần một chủ ngữ theo sau, which dành cho vật.
Whose luôn kéo theo một danh từ
Đây là bẫy dễ nhất để lấy điểm. Whose = "của người đó / của vật đó", và ngay sau nó phải là danh từ mà nó sở hữu.
The candidate ___ resume was submitted late has requested an extension. (A) who (B) whom (C) whose (D) which
Dịch: Ứng viên có hồ sơ nộp muộn đã xin gia hạn.
Sau chỗ trống là resume was submitted: danh từ resume thuộc về the candidate. Đáp án là (C) whose. Khi thấy "danh từ + động từ" ngay sau chỗ trống mà danh từ ấy không có mạo từ hay từ hạn định, hãy nghĩ ngay đến whose.
Giới từ đứng ngay trước: dùng whom hoặc which, không dùng that
Khi giới từ (to, with, for, from, by...) đứng ngay trước từ quan hệ, chỉ có whom (người) và which (vật) đi được. Who và that bị loại.
The designer to ___ the client sent the file is on leave this week. (A) who (B) that (C) whom (D) whose
Dịch: Nhà thiết kế mà khách hàng đã gửi tệp cho đang nghỉ phép tuần này.
Giới từ to nằm sát chỗ trống, người là danh từ trước, nên đáp án là (C) whom. Cấu trúc tương tự với vật: the software with which we manage orders (phần mềm mà chúng tôi dùng để quản lý đơn hàng).
Có dấu phẩy: loại that ngay
Mệnh đề quan hệ không xác định là phần thông tin thêm, được tách bằng dấu phẩy, và không dùng that. Trong Part 5, hễ thấy dấu phẩy ngay trước chỗ trống, hãy loại that trước rồi mới chọn giữa who và which.
The workshop, ___ will be held in Room 4, is open to all staff. (A) that (B) who (C) whose (D) which
Dịch: Buổi hội thảo, sẽ diễn ra ở phòng 4, mở cho toàn bộ nhân viên.
Có dấu phẩy nên bỏ (A). Workshop là vật nên bỏ (B). Sau chỗ trống là động từ nên bỏ (C). Đáp án là (D) which.
Where và when: thay cho which khi có giới từ ẩn
Where thay cho "giới từ + which" chỉ nơi chốn, when thay cho "giới từ + which" chỉ thời điểm. Cách kiểm tra nhanh: nếu mệnh đề sau chỗ trống đã đủ chủ ngữ, động từ và tân ngữ mà chỉ thiếu giới từ chỉ nơi chốn, thì dùng where.
- The branch where she works (chi nhánh nơi cô ấy làm việc), mệnh đề "she works" đã đủ, nên dùng where chứ không dùng which.
- The week when the system is down (tuần mà hệ thống ngừng hoạt động).
Nếu mệnh đề sau chỗ trống còn thiếu chủ ngữ hoặc tân ngữ, quay lại dùng who, which hoặc that.
Mệnh đề quan hệ rút gọn: câu không có who hay which
Một số câu Part 5 không có từ quan hệ nào trong đáp án, mà là các dạng của động từ. Đó là mệnh đề quan hệ rút gọn: bỏ từ quan hệ và đổi động từ.
- Chủ động: bỏ who/which + động từ, dùng V-ing.
- Bị động: bỏ who/which + be, dùng V-ed (phân từ quá khứ).
Employees ___ in the Hanoi branch will receive new laptops. (A) work (B) working (C) works (D) worked
Dịch: Các nhân viên làm việc ở chi nhánh Hà Nội sẽ nhận laptop mới.
Câu đã có động từ chính will receive, nên chỗ trống không thể là một động từ chia thêm nữa. Đây là dạng rút gọn của who work, nên đáp án là (B) working. Nếu nghĩa là bị động, ví dụ the documents ___ yesterday, bạn sẽ dùng phân từ quá khứ.
Bẫy chia động từ bên trong mệnh đề quan hệ
Đề thích hỏi động từ trong mệnh đề quan hệ, và đáp án phụ thuộc vào danh từ đứng trước, không phải danh từ ở gần nhất.
The shipments that ___ delayed by the storm will arrive on Monday. (A) was (B) were (C) is (D) has been
Dịch: Các lô hàng bị hoãn vì bão sẽ đến vào thứ Hai.
Từ quan hệ that thay cho the shipments (số nhiều), nên động từ phải số nhiều: (B) were. Một biến thể hay gặp là có cụm giới từ chen giữa: the manager of the two departments who ___, động từ vẫn hòa hợp với manager, không phải với departments.
Cách luyện cho chắc
- Làm một nhóm 10 câu Part 5 về mệnh đề quan hệ liền nhau, chỉ để quen hai câu hỏi ở trên.
- Với mỗi câu sai, ghi lại bẫy thuộc loại nào: whose, giới từ, dấu phẩy, rút gọn hay chia động từ.
- Sau một tuần, làm lại các câu sai và đo xem bạn quyết định được trong bao nhiêu giây.
Mục tiêu hợp lý là khoảng 10 đến 15 giây cho dạng câu này, để dồn thời gian cho Part 7.
Bạn có thể luyện thêm các câu Part 5 tại Toey TOEIC.
Frequently asked questions
Khi nào dùng whose trong TOEIC Part 5?
Dùng whose khi ngay sau chỗ trống là một danh từ không có mạo từ và danh từ đó thuộc về danh từ đứng trước. Ví dụ: the candidate whose resume was submitted late.
Có dùng that sau dấu phẩy được không?
Không. Mệnh đề quan hệ không xác định, tách bằng dấu phẩy, không dùng that. Hãy chọn who cho người hoặc which cho vật.
Khi giới từ đứng ngay trước từ quan hệ thì chọn từ nào?
Chọn whom nếu danh từ trước là người, hoặc which nếu là vật. Who và that không đứng ngay sau giới từ. Ví dụ: the designer to whom the client sent the file.
Mệnh đề quan hệ rút gọn là gì và nhận ra thế nào trong Part 5?
Là dạng bỏ từ quan hệ và đổi động từ: V-ing cho nghĩa chủ động, phân từ quá khứ cho nghĩa bị động. Dấu hiệu là câu đã có động từ chính mà chỗ trống vẫn cần một dạng động từ.
Động từ trong mệnh đề quan hệ chia theo danh từ nào?
Chia theo danh từ đứng trước mà từ quan hệ thay thế. Ví dụ the shipments that were delayed dùng were vì shipments là số nhiều.
Toey
Verified coachToey is an AI-powered IELTS & TOEIC prep platform. Our guides are written with examiner-informed criteria and tested against thousands of real practice attempts.